مطالعه‌ای کاربردی در تعیین راهبرد تولید گندم در کشور

نویسندگان

چکیده

  مزیت نسبی یا خودکفایی؟    یکی از مباحثی که در سالهای اخیر ذهن سیاستگذاران کشاورزی را به خود مشغول داشته است، تعیین راهبرد تولید محصولات کشاورزی یا همان انتخاب میان مزیت نسبی یا خودکفایی است. این مقاله می‌کوشد با کنار هم قرار دادن شاخصهای مزیت نسبی و خودکفایی برای محصول گندم، راهبرد تولید مناسب را برای این محصول پیشنهاد کند.   در این تحقیق برای محاسبه مزیت نسبی از روش ماتریس تحلیل سیاستی استفاده شده و پس از بررسی وضعیت گندم از لحاظ خودکفایی و محاسبه ضریب خودکفایی ، راهبرد مناسب برای کشت این محصول ارائه گردیده است.   در این تحقیق شاخص DRC محاسبه شده برای گندم آبی برابر 73/0 و برای گندم دیم 72/0 به دست آمد که حاکی از وجود مزیت نسبی برای تولید گندم در کشور است. نتایج شاخصهای حمایتی نیز حمایت دولت از تولید این محصول را نشان می‌دهد.   نتایج ضریب خودکفایی نیز نمایان می‌سازد که در سالهای اخیر حمایت از محصول گندم باعث افزایش ضریب خودکفایی این محصول و رسیدن به مرز خودکفایی شده است.   بنابراین در خصوص تولید گندم سیاست خودکفایی و مزیت نسبی در تقابل با یکدیگر نیستند و توسعه تولید گندم در صورت امکان تا مرز خودکفایی و همچنین صادرات محصول پیشنهاد می‌شود.   JEL : E61    

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Comparative Advantage or Self-Sufficiency? Applied Research for Determining Wheat Production Strategy in Iran

چکیده [English]

  Determining the strategy of agricultural commodities production and choosing between comparative advantage or self-sufficiency, is one of the main problems that occupied agricultural policy makers' mind in recent years. This paper tries to compare comparative advantage and self-sufficiency indices for wheat to suggest suitable wheat production strategy.   In this article we use policy analysis matrix method for calculating comparative advantage and then, after studying wheat situation from self sufficiency point of view and calculating self-sufficiency coefficient, suitable strategy for wheat has been suggested.   Calculated DRC for irrigated wheat is 0.73 and for dried wheat is 0.72 and this indicates a comparative advantage of wheat in Iran. Protection indices results also show the presence of government protecting wheat production.   Self-sufficiency coefficient result indicates that protection of wheat has caused the enhancement of self-sufficiency coefficient of wheat in recent years in addition to an access to self-sufficiency boundary, thus we can conclude that in special case of wheat production, self-sufficiency and comparative advantages are not opposing policies therefore the expansion of wheat production to reach self-sufficiency and entering export market is suggested .     JEL: E61